Is menstruatiemeten weten?

Hoe werkt de menstruatiecyclus door op de mentale gezondheid? En in hoeverre valt dat te meten? In gesprek over de cyclus, vrouwelijke gezondheid en de rol van data.
Veel mensen met een baarmoeder ervaren stemmingswisselingen tijdens hun cyclus. Hormonale schommelingen kunnen zelfs bijdragen aan ernstige mentale problemen zoals depressie. Daarover is alleen nog weinig bekend. Het Amsterdam UMC, de UvA en de VU zijn onderzoek gestart om de invloed van hormonale veranderingen op de mentale gezondheid beter in kaart te brengen. Het idee: ken je cyclus, ken jezelf. Als een vrouw patronen in haar klachten herkent, is ze beter voorbereid of kan ze op zoek naar gerichte ondersteuning. Omgekeerd kunnen psychologen en psychiaters kennis over hormoongerelateerde klachten integreren in hun praktijk.
Dit is goed nieuws, want vrouwelijke gezondheid is nog altijd een ondergeschoven kindje, en meten is weten, toch? Maar wat meet je precies? Met welk doel? En hoe deel je deze gevoelige gegevens veilig, zonder dat het in handen komt van Big Tech – een groot risico bij commerciële menstruatie-apps?
Over de sprekers
Margot Morssinkhof is postdoctoraal onderzoeker bij de Psychiatrie en Medische Psychologie het OLVG en als onderzoeker verbonden aan het Amsterdam UMC, waar ze hoofdonderzoeker is van de TIDE studie. In haar onderzoek richt ze zich op de rol van geslachtshormonen op stemming, slaap en depressie, met een focus op veel voorkomende hormoontransities zoals de menstruatiecyclus, (starten met) anticonceptie, zwangerschap en perimenopauze. In de TIDE studie onderzoekt ze veranderingen in depressie-symptomen in de menstruatiecyclus bij vrouwen en menstruerende individuen met een klinische depressie.
Anne Marije Kaag is universitair docent klinische neuropsychologie houdt zich bezig met onderzoek naar sekse-en genderverschillen in het ontstaan, verloop en behandeling van verslavingsgedrag. Hierbij focust ze specifiek op verschillen tussen cisgendermannen, cisgendervrouwen en transgenderpersonen evenals de rol van de menstruatie cyclus en het gebruik van hormonale anticonceptie.
Annabeth Groenman is universitair docent aan de Universiteit van Amsterdam en senior onderzoeker bij Accare, centrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie. Haar onderzoek richt zich op sekse- en genderverschillen in ADHD en autisme gedurende de levensloop, met speciale aandacht voor de rol van hormonen en het herkennen van neurodivergentie bij vrouwen en meisjes. In het project Cycling Minds volgde ze met wearables en dagelijkse metingen hoe de menstruatiecyclus samenhangt met stemming, slaap en mentale gezondheid, onder andere bij premenstruele klachten zoals PMDD.
Daan Borrel schrijft essays, proza en theater. In 2018 verscheen Soms is liefde dit, haar verhalende en persoonlijke essay over verlangen en seksualiteit. Samen met Milou Deelen schreef ze het boek Krabben – van vrouw tot vrouw (2020). In datzelfde jaar verscheen ook haar boek Jaar van het nieuwe verhaal, waarin Borrel de menstruatiecyclus leidend laat zijn voor een nieuwe betekenis van tijd, intimiteit en liefde. Dit jaar verscheen het pamflet Rechts verpest onze seks – stem voor een leuker seksleven.
Eva de Goeij is actieonderzoeker lichamelijke integriteit bij Bits of Freedom, waar ze onderzoekt hoe lichaamsdata worden verzameld en misbruikt, en bedrijven en overheden daarop aanspreekt — volgens het principe “niet over ons, zonder ons”. Ze combineert een academische achtergrond in neurowetenschappen en (psycho)biologie met jarenlange inzet voor lichamelijke zelfbeschikking, eerder op het gebied van abortusrecht en seksuele gezondheid.
Cato Benschop is filosoof en tekenaar. Ze schrijft en spreekt over emancipatie en psychiatrie, en is promovendus aan de Universiteit Utrecht. Haar illustraties werden bekroond met de Fiep Westendorp Prijs. Begin 2027 verschijnt haar debuut – een feministisch woordenboek – bij uitgeverij Nijgh & Van Ditmar.
Alina Chakh zet zich in voor vrouwengezondheid, reproductieve rechten en gelijke behandeling. Ze is medeoprichter en voorzitter van Ava en sinds juni 2026 gemeenteraadslid in Amsterdam. Daarnaast werkt ze als programmamanager en adviseur aan organisatieverandering, sociale veiligheid, diversiteit, gelijkheid en inclusie in de financiële sector.